Turas Siar 425 - Micheál Mac Graith as Cill Ghallagáin, go ndéana Dia trócaire ar a anam, faoi agallamh ag Caitlín Ní Chonghóile as Ceathrú na gCloch.
© RTÉ Raidió na Gaeltachta
Recording Information
Busáilte faoi bhun thíos faoi bhun na méir.
Bruised underneath below under the fingers..
Ní bhfaighidh tú riamh 'Sin é anois é. Bhí ceithre agus ní raibh sé neart mbliana leigheasaí dhó sin. Chaithfí coirce a thabhairt isteach. Bhíodh málaí coirce an uair sin sa ngeimhreadh ina 'chuile theach agus chanófá cuid é agus chuirfeá cuid de sú an choirce air. Bhí sé cneasaithe faoi. Tháinig daoiní óga an uair sin cneasach tiubh. Bhí sé cneasaithe faoi cheann chúpla lá.
You will never get it. That’s it now. He was four and he wasn’t many years cured of that. Oats had to be brought in. There used to be bags of oats then in every house in the winter and you would singe some of it and put some of the oat juice on it. He was cured by that. Young people came then with a thick healing. He was cured within a couple of days.
mB'fhéidir go gcuirfeadh 'chuile dhuine ceann píosa de éadach air ach m'anam go mbíodh siad sách dúlra mbaintí dhó agus má bhí dinnéar sé ag déanamh tada ar dhuine ar bith.
Maybe everyone would put a piece of cloth on it but, by my soul, they used to be fairly natural about it and if there was dinner, it wasn’t bothering anyone at all.
Nuair a d'imigh tú na scoile ansin chaithfeá fód móna a thabhairt leat agus suí isteach.
When you left for school then you had to bring a sod of turf with you and sit inside.
Ba cheart duit dhá fhód a thabhairt leat ach thug muid istigh ceann fada linn agus muid ag dul soir i bhfoiseacht.
You should bring two sods with you but we brought in a long one with us as we were going east quietly.
Scór slata den scoil dhéanadh muis dhá leath den den bhfód agus dhóblaí isteach agus bhíodh an mháistir amuigh go han-mhinic ina sheasamh sa doras fanacht linn agus bhí muid áití amuigh istigh aniar dhá mbeadh sé tite siar taobh thiar tharraic aniar é agus sheointí an dá fhód dhó ná dhá mbeadh amach chaithidís bhí an lámh curtha suas agus an dá fhód bus siar ar ais sa gcaoi a dtiocfadh sé amach thiar dhá mbreathnódh siad ina dhiaidh.
Twenty rods from the school would make nearly half of the sod and would double in and the master would very often be outside standing at the door waiting for us and we would be out in and back, if he had fallen back behind, they would pull him back in and the two sods would be thrown to him if he was not out, they would throw, the hand was put up and the two sods would go back again so that it would come out behind if they looked after it.
Ar feadh an chaighdeáin ina dhiaidh d'fheicfeá amach dheireadh é ach bhí muid bhí an obair sin ar bun ag go leor leor leads muise bhí muid dhá déanamh chaithfeá rud éigin a dhéanamh ach
For the duration of the standard afterwards you would see it out to the end but we, that work was being done by a lot of lads indeed, we were doing it, you had to do something, but.
Cé hiad na comrádaí a bhí ag dul leatsa na scoile ón baile seo?
Who were the companions going to school with you from this town?