Turas Siar 180 - Pádraic Ó Gionnáin (RIP) as Cill Ghallagáin — An aimsir, curadóireacht, fataí, éadálacha, mian ar snámh sa gceantar fadó, an Ghaeilge agus an Ghaeltacht

Fadhb

Problem. .

Pádraicín Flyn slán dó cibé áit a bhfuil sé a rinne an chéibh sin ansin é féin agus Donncha Ó Gallchóir. 'Séard a thug an t-airgead dúinn le haghaidh an chéibh sin a dhéanamh ansin an dá scór toitheacha sin a chur amach sa gcéibh sin agus tá oiread daoiní tarraingthe ag anc ar an gcéibh sin ó shin a Mháirtín.

Pádraicín Flyn, may he be safe wherever he is, who built that pier there himself along with Donncha Ó Gallchóir. What gave us the money to build that pier was putting out those forty houses in that pier, and so many people have been drawn to that pier since then, Mháirtín.

Agus tá mé ag sluasad coincréit le 'chuile dhuine acu, a Mháirtín, agus a chaitheadh amach ag barr na céibhe mé an chéibh amuigh ag an mbuaidh sin. Anois sluasad coincréit gach uile dhuine acu. Fuair Máire Ní Chochláin síos anseo agus péire de na sál arda. Sin é an chaoi agus bhí jab aige agus tabhairt síos.

And I am shoveling concrete with every one of them, Mairtin, and I was thrown out at the end of the quay, the quay out at that point. Now, shoveling concrete every single one of them. Máire Ní Chochláin came down here and a pair of high heels. That’s how it was and he had a job and bringing down...

A eangacha agus i 'chuile shórt tháinig Éamon Ó Cuív, tháinig 'chuile dhuine, níor cuireadh sluas an domhain uirthi agus Gaeilge an méid atá ag dul amach ag an gcéibh seo, a Mháirtín, Gaeilge atá siad a labhairt.

The networks and in every sort Éamon Ó Cuív came, everyone came, the whole world was not put on her and the Irish that is going out at this quay, Máirtín, it is Irish they are speaking.

Ach gabh thart ag na céibheanna eile thart anseo a Mháirtín.

But go around the other quays around here, Máirtín.

Ní thuigfidh tú an rud atá siad a rá, an cineál far atá ann daoiní isteach as an bPoland agus as checks le Mhackie agus i 'chuile áit eile níl fear amháin acu ag seasamh ag an gcéibh seo, a Mháirtín, ach na daoine iad féin atá muintir na háite, a Mháirtín.

You won’t understand what they are saying, the kind of men that are there, people coming in from Poland and from Czechs with Mackie and from everywhere else, there isn’t a single man of them standing at this quay, Máirtín, only the people themselves who are the local people, Máirtín.

Agus thosaigh tú ag caint ar na hiomaideacha agus ar na fataí, a Mháirtín.

And you started talking about the competitions and the potatoes, Máirtín.

Gáire.

Laughter.. .

Bhfeiceann tú an curaíocht a bhí thiar ansin thiar a Mháirtín síos go dtí barr ailse ansin a Mháirtín.

You see the currach that was back there back there, Mháirtín, down to the top of the cliff there, Mháirtín.

Agus bhí siad sin ann go dtí naoi déag seasca caoga sé a Mháirtín.

And they were there until nineteen sixty fifty-six, Martin.

Na hiomair bhí sé á gcur go dtí sin. Tugadh amach ar an gcuraíocht sin an uair sin a Mháirtín agus tá sé

He had been putting it in the ridges until then. Mháirtín was brought out on that ploughing then, and he is.

Thosaigh sé ag bású bású, ag siúl ina dhiaidh sin.

He began dying, dying, walking after that...

Agus d'imigh daoine san áit seo.

And people left this place..

Eh

Eh. .

An uair sin suas go Contae na Mí, mar a déarfá, creidim gur imigh siad an stáit féin i gConamara chomh maith.

Then up to County Meath, as you’d say, I believe they left the state itself in Connemara as well.